Erkeklerde Tam Boşalamama Hissi Neden Olur?

Erkeklerde tam boşalamama hissi, idrar yaptıktan sonra mesanede hâlâ idrar kalmış gibi hissedilmesi durumudur. Bu şikayet bazen gerçekten mesanede artık idrar kalmasına bağlı olabilir, bazen de mesane tam boşalmış olsa bile kişi boşaltımın tamamlanmadığını hissedebilir. En sık nedenler arasında iyi huylu prostat büyümesi, idrar yolu darlıkları, mesane kasının yeterince kasılamaması, idrar yolu enfeksiyonları ve bazı nörolojik hastalıklar yer alır.

Özellikle orta ve ileri yaş erkeklerde tam boşalamama hissine idrar akımında zayıflama, kesik kesik idrar yapma, gece sık idrara kalkma veya idrarı başlatmakta zorlanma eşlik ediyorsa prostat ve alt idrar yolları açısından değerlendirme gerekebilir.

Tam Boşalamama Hissi Nedir?

Tam boşalamama hissi, kişi idrarını yaptıktan sonra mesanesinin tamamen boşalmadığını düşünmesiyle ortaya çıkan bir alt idrar yolu semptomudur.

Bu durum iki farklı şekilde görülebilir:

• Mesanede gerçekten artık idrar kalabilir.
• Mesane boş olmasına rağmen kişi boşaltımın tamamlanmadığını hissedebilir.

Bu nedenle yalnızca şikayete bakarak mesanede ne kadar idrar kaldığını anlamak mümkün değildir. Gerekli durumlarda ultrason veya mesane taramasıyla işeme sonrası kalan idrar miktarı ölçülebilir.

Erkeklerde Tam Boşalamama Hissinin En Sık Nedenleri Nelerdir?

Tam boşalamama hissi tek bir hastalığa özgü değildir. Erkeklerde en sık karşılaşılan nedenler şunlardır:

• İyi huylu prostat büyümesi
• Üretra darlığı
• Mesane kasının zayıf çalışması
• İdrar yolu enfeksiyonu
• Prostat iltihabı
• Mesane taşı
• Nörolojik hastalıklar
• Bazı ilaçlar
• İdrar kanalında veya mesane çıkışında tıkanıklık

Hangi nedenin ön planda olduğu yaşa, eşlik eden belirtilere ve yapılan incelemelere göre değişir.

Prostat Büyümesi Tam Boşalamama Hissi Yapar mı?

Evet. Erkeklerde özellikle ileri yaşlarda tam boşalamama hissinin en sık nedenlerinden biri iyi huylu prostat büyümesidir.

Prostat bezi mesanenin hemen altında bulunur ve idrar kanalının başlangıç kısmını çevreler. Prostat büyüdüğünde idrar kanalına baskı yapabilir ve mesane çıkışındaki direnci artırabilir.

Bunun sonucunda şu belirtiler görülebilir:

• İdrar akımında zayıflama
• İdrara başlamada gecikme
• Kesik kesik idrar yapma
• Ikınarak idrar yapma
• İdrar yaptıktan sonra damlama
• Gece sık idrara kalkma
• Sık idrara çıkma
• Tam boşalamama hissi

Prostat büyüklüğü ile şikayetlerin şiddeti her zaman birebir ilişkili değildir. Küçük bir prostat da önemli tıkanıklık yapabilirken büyük bir prostat bazen daha hafif belirtiler oluşturabilir.

Üretra Darlığı Tam Boşalamama Hissine Neden Olur mu?

Üretra, idrarın mesaneden dışarı atılmasını sağlayan kanaldır.

Üretrada darlık geliştiğinde idrarın dışarı çıkışı zorlaşır. Bu durumda mesanenin tamamen boşalması güçleşebilir.

Üretra darlığında şu şikayetler görülebilir:

• İnce idrar akımı
• İdrarın çatallanması
• Kesik kesik idrar yapma
• Uzun sürede idrar yapma
• Ikınma ihtiyacı
• Tam boşalamama hissi
• Tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonu

Darlığın nedeni geçirilmiş cerrahiler, travma, enfeksiyonlar veya daha önce takılan idrar sondaları olabilir.

Mesane Kasının Zayıflaması Tam Boşalamama Hissi Yapar mı?

Mesanenin boşalabilmesi için yalnızca idrar yolunun açık olması yeterli değildir. Mesane kasının da yeterli güçle kasılması gerekir.

Mesane kasının yeterince kasılamaması durumuna detrusor kontraksiyon bozukluğu veya mesane kası yetersizliği denilebilir.

Bu durumda mesane çıkışında belirgin bir tıkanıklık olmasa bile idrar tamamen boşaltılamayabilir.

Mesane kasının zayıflamasına;

• ileri yaş,
• diyabet,
• uzun süreli mesane çıkış tıkanıklığı,
• bazı nörolojik hastalıklar

neden olabilir.

İdrar Yolu Enfeksiyonu Tam Boşalamama Hissi Yapar mı?

Evet. İdrar yolu enfeksiyonları mesanede tahrişe neden olarak tam boşalamama hissi oluşturabilir.

Enfeksiyona bağlı şikayetler arasında;

• idrar yaparken yanma,
• sık idrara çıkma,
• ani sıkışma,
• kötü kokulu idrar,
• bulanık idrar,
• alt karın ağrısı

bulunabilir.

Erkeklerde idrar yolu enfeksiyonları kadınlara göre daha az görüldüğü için özellikle tekrarlayan enfeksiyonlarda altta yatan prostat, taş veya idrar yolu tıkanıklığı gibi durumların araştırılması gerekebilir.

Prostatit Tam Boşalamama Hissi Yapar mı?

Prostatit, prostat bezinin iltihaplanması veya inflamasyonu için kullanılan genel bir terimdir.

Özellikle kronik prostatit veya kronik pelvik ağrı sendromunda;

• idrar yaparken rahatsızlık,
• sık idrara çıkma,
• tam boşalamama hissi,
• kasık veya perine ağrısı,
• boşalma sırasında ağrı

gibi belirtiler görülebilir.

Akut bakteriyel prostatitte ise yüksek ateş, titreme ve belirgin idrar şikayetleri ortaya çıkabilir.

Mesane Taşı Tam Boşalamama Hissi Yapar mı?

Mesane taşları idrar çıkışını zaman zaman engelleyebilir veya mesane duvarını tahriş edebilir.

Bu durumda;

• kesik kesik idrar,
• ani akım kesilmesi,
• sık idrara çıkma,
• idrarda kan,
• alt karın ağrısı,
• tam boşalamama hissi

görülebilir.

Mesane taşı özellikle prostat büyümesine bağlı mesanede sürekli artık idrar kalan erkeklerde daha sık gelişebilir.

Nörolojik Hastalıklar Mesanenin Boşalmasını Etkileyebilir mi?

Evet.

Mesanenin dolması ve boşalması sinir sistemi tarafından kontrol edilir. Beyin, omurilik veya mesaneye giden sinirleri etkileyen bazı hastalıklarda mesane fonksiyonları bozulabilir.

Bu durum;

• diyabete bağlı sinir hasarında,
• omurilik hastalıklarında,
• multipl sklerozda,
• Parkinson hastalığında,
• geçirilmiş bazı omurga ameliyatlarında

görülebilir.

Nörojenik mesane olarak adlandırılan bu tabloda hem idrar kaçırma hem de mesanenin tam boşaltılamaması gelişebilir.

Diyabet Tam Boşalamama Hissine Neden Olur mu?

Uzun süreli diyabet bazı kişilerde mesaneyi kontrol eden sinirleri etkileyebilir.

Bunun sonucunda mesanenin doluluğunu hissetme ve kasılma yeteneği azalabilir.

Hasta;

• seyrek idrara çıkma,
• uzun sürede idrar yapma,
• zayıf akım,
• mesanede doluluk,
• tam boşalamama hissi

yaşayabilir.

Bu nedenle diyabeti olan ve yeni başlayan idrar şikayetleri bulunan kişilerin değerlendirilmesi önemlidir.

Tam Boşalamama Hissi ile Gerçek İdrar Retansiyonu Aynı Şey mi?

Hayır.

Tam boşalamama hissi bir semptomdur.

İdrar retansiyonu ise mesanenin idrarı yeterince boşaltamaması veya hiç boşaltamaması durumudur.

Bazı kişiler mesanede az miktarda artık idrar olmasına rağmen belirgin tam boşalamama hissi yaşayabilir. Bazı kişilerde ise mesanede ciddi miktarda idrar kalmasına rağmen şikayetler hafif olabilir.

Bu nedenle işeme sonrası mesanede kalan idrar miktarının ölçülmesi gerekebilir.

İşeme Sonrası Kalan İdrar Nedir?

Kişi idrar yaptıktan sonra mesanede kalan idrar miktarına postvoid rezidüel idrar, yani işeme sonrası artık idrar denir.

Bu miktar ultrason veya özel mesane tarayıcı cihazlarla ölçülebilir.

Yüksek artık idrar;

• prostat büyümesi,
• mesane çıkış tıkanıklığı,
• üretra darlığı,
• mesane kası yetersizliği

gibi durumları düşündürebilir.

Ancak tek bir ölçüm her zaman yeterli olmayabilir. Sonuç hastanın yaşı, şikayetleri ve diğer testlerle birlikte yorumlanmalıdır.

Tam Boşalamama Hissinde Hangi Belirtiler Önemlidir?

Tam boşalamama hissinin nedeni değerlendirilirken eşlik eden belirtiler önemlidir.

Özellikle;

• zayıf idrar akımı,
• idrar yapmaya başlamada gecikme,
• kesik kesik idrar yapma,
• gece sık idrara kalkma,
• idrar yaparken yanma,
• idrarda kan,
• idrar kaçırma,
• ağrı

gibi belirtilerin olup olmadığı sorgulanır.

Bu bilgiler altta yatan nedenin belirlenmesine yardımcı olur.

Erkeklerde Tam Boşalamama Hissi Nasıl Teşhis Edilir?

Tanı sürecinde öncelikle hastanın şikayetleri ayrıntılı olarak değerlendirilir.

Doktor gerekli gördüğünde aşağıdaki incelemelerden yararlanabilir.

İdrar Tahlili

İdrar yolu enfeksiyonu, kan veya başka anormalliklerin değerlendirilmesinde kullanılabilir.

Ultrasonografi

Böbrek, mesane ve prostatın değerlendirilmesini sağlayabilir.

Ayrıca işeme sonrasında mesanede kalan idrar miktarı ölçülebilir.

Üroflowmetri

İdrarın akış hızını ölçen bir testtir.

Zayıf idrar akımı prostat büyümesi, üretra darlığı veya mesane kası problemleri açısından bilgi sağlayabilir.

PSA Testi

Yaş, prostat muayenesi ve klinik değerlendirmeye göre PSA testi istenebilir.

PSA yalnızca prostat kanserinde yükselmez; iyi huylu prostat büyümesi ve prostatit gibi durumlarda da değişebilir.

Sistoskopi

Bazı hastalarda mesane ve üretranın kamera ile değerlendirilmesi gerekebilir.

Özellikle üretra darlığı veya mesane içinde başka bir problemden şüphelenildiğinde kullanılabilir.

Tam Boşalamama Hissi Nasıl Tedavi Edilir?

Tedavi altta yatan nedene göre değişir.

Prostat Büyümesinde Tedavi

Şikayetlerin derecesine göre;

• takip,
• ilaç tedavileri,
• endoskopik işlemler,
• cerrahi yöntemler

değerlendirilebilir.

Üretra Darlığında Tedavi

Darlığın yeri ve uzunluğuna göre;

• endoskopik tedaviler,
• üretroplasti gibi cerrahi yöntemler

uygulanabilir.

Enfeksiyonlarda Tedavi

Bakteriyel enfeksiyon saptanırsa uygun tedavi planlanır.

Mesane Kasının Zayıf Olduğu Durumlar

Tedavi hastanın mesane fonksiyonuna ve kalan idrar miktarına göre değişebilir.

Bazı hastalarda aralıklı kateterizasyon gibi yöntemler gerekebilir.

Evde Tam Boşalamama Hissini Azaltmak İçin Ne Yapılabilir?

Hafif şikayetlerde bazı günlük alışkanlıklar yardımcı olabilir.

Örneğin;

• idrarı uzun süre tutmamak,
• acele etmeden idrar yapmak,
• işeme sonrasında kısa süre bekleyip tekrar denemek,
• akşam geç saatlerde aşırı sıvı tüketmemek

bazı kişilerde rahatlama sağlayabilir.

Ancak bu yöntemler altta yatan hastalığı tedavi etmez.

Özellikle şikayet sürekli veya ilerleyiciyse doktor değerlendirmesi gerekir.

İdrar Sonrası Tekrar İşemek Faydalı mı?

Bazı hastalarda “çift işeme” yöntemi kullanılabilir.

Kişi idrarını yaptıktan sonra yaklaşık birkaç saniye veya kısa bir süre bekleyip tekrar işemeyi dener.

Bu yöntem bazı kişilerde mesanede kalan idrar miktarını azaltabilir.

Ancak belirgin tıkanıklık veya mesane kası problemi varsa tek başına yeterli değildir.

Tam Boşalamama Hissi Prostat Kanseri Belirtisi midir?

Tam boşalamama hissi tek başına prostat kanserine özgü bir belirti değildir.

Bu şikayet çok daha sık iyi huylu prostat büyümesi gibi nedenlerle ortaya çıkar.

Prostat kanseri erken evrede çoğu zaman belirti vermeyebilir.

Bu nedenle prostat kanseri değerlendirmesi yalnızca idrar belirtilerine göre yapılmaz. Yaş, aile öyküsü, muayene ve gerekli durumlarda PSA gibi değerlendirmeler birlikte ele alınır.

Tam Boşalamama Hissi Böbreklere Zarar Verir mi?

Uzun süreli ve ciddi mesane çıkış tıkanıklığı mesanede yüksek miktarda idrar kalmasına neden olabilir.

Bazı ileri durumlarda bu basınç üst idrar yollarını ve böbrekleri etkileyebilir.

Bu nedenle yüksek artık idrarın uzun süre devam etmesi;

• tekrarlayan enfeksiyon,
• mesane taşı,
• mesane fonksiyonlarında bozulma,
• böbrek fonksiyonlarında etkilenme

gibi sorunlara yol açabilir.

Ancak her tam boşalamama hissi böbrek hasarı anlamına gelmez.

Ani İdrar Yapamama Acil midir?

Evet.

Kişinin mesanesi dolu olduğu halde hiç idrar yapamaması akut üriner retansiyon olarak adlandırılır ve acil tıbbi değerlendirme gerekir.

Bu durumda genellikle;

• alt karında şiddetli ağrı,
• mesanede doluluk,
• idrar yapamama

görülür.

Mesanenin boşaltılması gerekebilir.

Ne Zaman Üroloji Uzmanına Başvurulmalı?

Tam boşalamama hissi aşağıdaki durumlarda üroloji uzmanı tarafından değerlendirilmelidir:

• Şikayet sürekli hale geldiyse,
• İdrar akımı belirgin şekilde zayıfladıysa,
• İdrara başlamakta zorlanma varsa,
• Gece sık idrara kalkılıyorsa,
• Tekrarlayan enfeksiyon gelişiyorsa,
• İdrarda kan görülüyorsa,
• Mesane tam boşaltılamıyorsa.

Hiç idrar yapamama, ateş ve titreme veya şiddetli ağrı gibi durumlarda ise daha hızlı tıbbi değerlendirme gerekir.

Sık Sorulan Sorular

İdrarımı yaptığım halde neden hâlâ varmış gibi hissediyorum?

Bu durum prostat büyümesi, idrar yolu darlığı, mesane kası problemi veya enfeksiyon gibi birçok nedenden kaynaklanabilir. Bazen mesane tamamen boşalsa bile bu his devam edebilir.

Erkeklerde idrarı tam boşaltamama en sık neden olur?

Özellikle orta ve ileri yaş erkeklerde en sık nedenlerden biri iyi huylu prostat büyümesidir. Genç erkeklerde ise üretra darlığı, prostatit veya fonksiyonel nedenler daha fazla değerlendirilebilir.

Prostat büyümesi mesanede idrar bırakır mı?

Evet. Prostat mesane çıkışında direnç oluşturursa idrar yaptıktan sonra mesanede artık idrar kalabilir.

Mesanede kalan idrar nasıl anlaşılır?

İdrar yapıldıktan sonra ultrason veya mesane tarayıcı ile kalan idrar miktarı ölçülebilir.

Tam boşalamama hissi enfeksiyondan olur mu?

Olabilir. Özellikle idrar yaparken yanma, sık idrara çıkma ve kötü kokulu idrar eşlik ediyorsa idrar yolu enfeksiyonu değerlendirilmelidir.

Genç erkeklerde tam boşalamama hissi neden olur?

Üretra darlığı, prostatit, idrar yolu enfeksiyonu, mesane fonksiyon bozuklukları veya bazı nörolojik durumlar neden olabilir.

İdrarı tam boşaltamamak tehlikeli midir?

Geçici ve hafif durumlar ciddi olmayabilir. Ancak mesanede sürekli yüksek miktarda idrar kalması enfeksiyon, taş ve ileri dönemlerde böbrek fonksiyonlarında bozulma gibi sorunlara yol açabilir.

Tam boşalamama hissi için hangi doktora gidilir?

İdrar yolları ve prostatla ilişkili bu şikayet için üroloji uzmanına başvurulabilir.