Böbrek Hastalıkları Tedavisi

Böbrek hastalıkları; vücudun doğal arıtma sistemi olan bu organların yapısını veya işleyişini bozan taşlar, kitleler, kistler, enfeksiyonlar ve süzme kapasitesindeki azalma gibi tüm tıbbi sorunları ifade eder. Hayati dengelerin korunmasını engelleyen bu rahatsızlıklar; bel bölgesinde hissedilen ağrı, idrarda renk değişikliği ve tuvalet sıklığındaki farklılıklar gibi belirgin semptomlar ile ortaya çıkar. Güncel tedavi yöntemleri ise sorunun niteliğine göre şekillenerek kapalı cerrahi operasyonlardan teknolojik lazer uygulamalarına ve medikal desteklere kadar uzanan geniş bir çözüm yelpazesi sunar. Böbrek sağlığını tehdit eden bu yapısal ve fonksiyonel bozuklukların doğru yönetilmesi, kalıcı organ hasarlarını önlemenin en önemli adımlarından biridir.

Böbrek Kisti Nedir? Belirtileri, Nedenleri ve Tedavi Yöntemleri

Polikistik Böbrek Hastalığı Nedir? Belirtileri, Nedenleri ve Tedavisi

Böbrek Çıkışı (Üreteropelvik Bileşke) Darlığı Nedir? Belirtileri ve Tedavisi

Böbrek Apsesi Nedir? Belirtileri, Nedenleri ve Tedavi Yöntemleri

Böbrek Yırtılması Nedir? Belirtileri, Nedenleri ve Tedavi Yöntemleri

Doğuştan Gelen Böbrek Anomalileri Nelerdir? Belirtileri ve Tedavisi

At Nalı Böbrek Nedir? Belirtileri, Nedenleri ve Tedavi Yöntemleri

Böbrekte Çift Toplayıcı Sistem Nedir? Belirtileri ve Tedavisi

Ektopik Böbrek Nedir? Belirtileri, Nedenleri ve Tedavi Yöntemleri

Böbrek Yetmezliği Nedir? Belirtileri, Nedenleri ve Tedavi Yöntemleri

Böbrek Anjiyomiyolipomu Nedir? Belirtileri, Nedenleri ve Tedavisi

Böbrek Büyümesi (Hidronefroz) Nedir? Belirtileri, Nedenleri ve Tedavisi

Böbrek İltihabı (Piyelonefrit) Nedir? Belirtileri, Nedenleri ve Tedavisi

Böbrek Taşı Nedir? Belirtileri, Nedenleri ve Tedavi Yöntemleri

Böbrek hastalıkları nedir ve vücudumuzu nasıl etkiler?

Vücudumuzun bel bölgesinin iki yanında yer alan böbreklerimiz, birer fasulye tanesine benzeyen ancak üstlendikleri görevler düşünüldüğünde devasa birer fabrika gibi çalışan yapılardır. Sistemin içindeki ikroskobik süzgeçler (nefronlar),  kandan atık maddeleri ve fazla suyu çekerek idrarı oluşturur. Ancak çevresel faktörler az su içme alışkanlığı veya genetik yatkınlıklar nedeniyle bu sistemin yapısında bozulmalar meydana gelebilir. İşte ortaya çıkan bu yapısal veya işlevsel sorunlar bütününe böbrek hastalıkları diyoruz. Filtreleme kapasitesinin düşmesi, idrar kanallarının tıkanması veya organın yüzeyinde kistlerin belirmesi, vücudun genel işleyişini doğrudan etkiler. Sistem düzgün çalışamadığında toksinler kanda birikir, sıvı dengesi altüst olur ve tansiyon kontrol edilemez hale gelir. Dolayısıyla böbrek yapısını tehdit eden her türlü tıkanıklık, sadece bel bölgesini değil tüm vücudun sağlığını derinden sarsar.

Nefrolojik ve ürolojik böbrek hastalıkları arasındaki temel farklar nelerdir?

Sağlık alanında böbrek sorunları incelenirken iki farklı bakış açısı devreye girer. Bu organların mikroskobik düzeydeki filtreleme sorunları, idrara protein sızdırması veya yüksek tansiyona bağlı gelişen yetmezlik durumları tamamen dahili tıbbın (Nefroloji) ilgi alanına girer. Ancak mesele organın fiziksel yapısını bozan, idrar yollarının tesisatını tıkayan veya cerrahi bir müdahale gerektiren anatomik bir sorun olduğunda, devreye ürolojik tıp girer. Bir taşın idrar kanalını tıkaması, organın içinde bir tümörün büyümesi veya doğuştan gelen bir kanal darlığının akışı engellemesi ürolojik yöntemlerle çözülmesi gereken yapısal böbrek hastalıkları arasındadır. Bu tür fiziksel engeller, organın görevini yapmasını ciddi şekilde zorlaştırdığı için genellikle teknolojik cihazlarla veya cerrahi onarım yöntemleriyle müdahale edilmesini gerektirir.

Böbrek hastalıkları söz konusu olduğunda en sık karşılaşılan belirtiler nelerdir?

Vücudumuzdaki arıtma sistemi arızalandığında, genellikle ilk başlarda çok hafif ve gözden kaçabilecek sinyaller verir. Ancak özellikle idrar yollarını tıkayan veya basınca neden olan bir durum söz konusuysa, bu sinyaller aniden şiddetli bir hale bürünebilir. Hastalıkların en temel habercileri tuvalet alışkanlıklarındaki belirgin değişimler ve vücudun bel bölgelerinde hissedilen rahatsızlıklardır. İdrar miktarında beklenmedik değişimler yaşanması, geceleri uykudan uyanarak tuvalete gitme ihtiyacının doğması en yaygın şikayetler arasındadır. En tehlikeli durumlardan biri ise tıkanıklığa bağlı olarak idrar çıkışının tamamen durmasıdır. Genel olarak bu rahatsızlıkların vücutta yarattığı temel şikayetler aşağıdaki gibidir:

• Sık idrara çıkma (Pollaküri)
• Gece idrara kalkma (Noktüri)
• İdrar yaparken yanma (Dizüri)
• İdrarda kanama (Hematüri)
• Böğür ağrısı (Flank ağrısı)
• İdrar miktarında azalma
• Kasıklara vuran ağrı

Böbrek hastalıkları ağrıya sebep olduğunda bu ağrıyı nasıl tanıyabiliriz?

Ağrı, vücudun bir şeylerin ters gittiğini haber verme şeklidir ve böbreklerdeki sorunlar oldukça karakteristik ağrılarla kendini belli eder. Bu ağrılar temelde iki farklı şekilde hissedilir. Birincisi, idrar kanalına düşen bir taşın yarattığı tıkanıklık sonucu böbreğin aniden şişmesiyle ortaya çıkan şiddetli, dalgalar halinde gelen ve kişiyi yerinde durdurmayan ağrılardır. Bu ağrı sırasında kişi rahat edebileceği hiçbir pozisyon bulamaz; genellikle sırtın alt kısmından başlar ve kasıklara doğru iner. İkinci tür ağrı ise sinsi, sürekli ve künt karakterli bir ağrıdır. Sırtın alt kısmında hissedilen bu sızlayıcı ağrı, organın içinde yavaş yavaş büyüyen bir kitlenin böbrek zarını germesiyle ortaya çıkar. Ağrının aniden mi yoksa yavaşça mı başladığı, sorunun kaynağı hakkında önemli ipuçları taşır.

İdrarda kan görülmesi böbrek hastalıkları açısından ne anlama gelir?

Tuvalet alışkanlıkları sırasında gözlemlenen en endişe verici durumlardan biri idrarda kan görülmesidir (hematüri). Bu durum bazen laboratuvar analizlerinde mikroskop altında fark edilecek kadar hafifken (mikroskobik hematüri), bazen de idrarın rengini açıkça kırmızıya boyayacak kadar belirgindir (makroskobik hematüri). Kanamanın şekli, altta yatan sorunun ne olabileceği konusunda ciddi bilgiler sunar.

Kanamaya çok şiddetli bir böğür ağrısı eşlik ediyorsa, bu genellikle sivri yüzeyli bir taşın idrar yollarını çizdiğinin veya şiddetli bir enfeksiyonun işaretidir. Ancak asıl dikkat edilmesi gereken durum hiçbir ağrı veya sızı olmadan sessiz bir şekilde idrarda kan görülmesidir. Ağrısız kanamalar, organın yapısında büyüyen istenmeyen kitlelerin/tümörlerin en önemli habercisi olabilir.

İdrarda kanamaya yol açabilen temel sorunlar şunlardır:

• Böbrek taşları
• İdrar yolu enfeksiyonları
• Böbrek tümörleri
• Mesane kitleleri
• Böbrek kistleri
• Yapısal anomaliler

Böbrek hastalıkları teşhis edilirken hangi laboratuvar testleri kullanılır?

Vücutta yapısal bir sorundan şüphelenildiğinde ilk atılan adım, bedenin kimyasal haritasını çıkarmaktır. Bu harita, basit ama son derece değerli bilgiler veren laboratuvar tahlilleriyle oluşturulur. İlk olarak yapılan tam idrar tahlili, idrar yollarının bir aynası gibidir. Bu tahlil sayesinde idrarda gözle görülmeyen gizli kanamalar, enfeksiyon varlığını gösteren akyuvarlar veya taş oluşumuna zemin hazırlayan kristaller tespit edilir. Ardından, organların gerçek süzme kapasitesini görmek için koldan alınan kanla testler yapılır. Kanda biriken ve normalde idrarla atılması gereken atık addelerin (Üre ve Kreatinin) seviyeleri ölçülerek organların görevini ne kadar yerine getirebildiği anlaşılır. Özellikle ateşle seyreden durumlarda bakterinin türünü belirlemek için idrar kültürü yapılması vazgeçilmez bir adımdır.

Böbrek hastalıkları tanısında kullanılan modern görüntüleme yöntemleri nelerdir?

Laboratuvar bulguları bir sorunun varlığını işaret ettikten sonra, bu sorunun nerede ve ne boyutta olduğunu görebilmek için görüntüleme cihazları devreye girer. Bu cihazlar, vücudun içini ameliyatsız bir şekilde görmeyi sağlayan teknolojik pencerelerdir. İlk basamakta radyasyon içermediği için güvenli olan ve ses dalgalarıyla çalışan cihazlar (Ultrasonografi) kullanılarak sıvı birikimleri veya büyük taşlar incelenir. Ancak daha detaylı bir haritalandırma gerektiğinde, özellikle de milimetrik boyutlardaki taşların yeri veya bir kitlenin etrafındaki damarlarla ilişkisi tespit edilecekse, gelişmiş kesitsel görüntüleme yöntemlerine (Tomografi) başvurulur. Bu teknolojiler, uygulanacak tedavinin tüm stratejisini belirler. Tanı süreçlerinde kullanılan başlıca görüntüleme yöntemleri şunlardır:

• Ultrasonografi
• İlaçsız bilgisayarlı tomografi (Taş protokolü BT)
• İlaçlı bilgisayarlı tomografi (Kontrastlı BT)
• Manyetik rezonans görüntüleme (MR)
• Böbrek sintigrafisi
• İlaçlı böbrek filmleri (İVP / İlaçlı böbrek filmi)

Taş oluşumu ile seyreden böbrek hastalıkları neden ve nasıl ortaya çıkar?

Vücudumuzun ürettiği idrarın içinde doğal olarak birçok mineral ve tuz bulunur. Sağlıklı bir bedende bu maddeler sıvı içinde tamamen çözünmüş halde kalır ve sorunsuzca dışarı atılır. Ancak yeterli sıvı tüketilmediğinde idrarın yoğunluğu artar. Sıvı azaldığında içindeki mineraller artık çözünemez hale gelerek çökelmeye başlar. Bu çökelme süreci, kristallerin birleşerek zamanla sert kütlelere dönüşmesiyle sonuçlanır. Sıcak iklimlerde yaşamak, terlemeyle kaybedilen suyun yerine konmaması, aşırı tuzlu ve yüksek proteinli beslenmek bu süreci inanılmaz derecede hızlandırır. Ayrıca idrarın içinde bu kristalleşmeyi doğal yollarla engelleyen bazı koruyucu maddelerin (Sitrat gibi) eksik olması da taş oluşumu riskini önemli ölçüde artıran faktörlerden biridir.

Taşlara bağlı böbrek hastalıkları incelendiğinde hangi taş türleri görülür?

Vücutta oluşan her taş birbirinin aynısı değildir; içerdikleri kimyasal maddelere ve vücuttaki oluşum mekanizmalarına göre büyük farklılıklar gösterirler. Bu yapısal farklılık, taşların ne kadar sert olduğunu ve uygulanacak tedavi yönteminin başarı oranını doğrudan etkiler. En sık karşılaşılan taşlar genellikle idrardaki kalsiyum oranının veya okzalat maddesinin aşırı artması sonucu ortaya çıkar. Bazı taşlar ise tekrarlayan inatçı enfeksiyonlara bağlı olarak bakterilerin idrar dengesini bozmasıyla oluşur (Struvit taşları) ve böbreğin içini çok hızlı bir şekilde doldurabilir. Ayrıca genetik geçişli sorunlara veya yoğun protein ağırlıklı diyetlere bağlı olarak oluşan çok sert yapılı taşlar da mevcuttur.

Karşılaşılan temel böbrek taşı türleri şunlardır:

• Kalsiyum okzalat taşları (En sık görülen sert taşlar)
• Kalsiyum fosfat taşları
• Enfeksiyon taşları (Struvit / Magnezyum amonyum fosfat)
• Ürik asit taşları
• Sistin taşları (Genetik geçişli)

Taş kaynaklı böbrek hastalıkları ameliyatsız yöntemlerle nasıl tedavi edilir?

İdrar yollarında bir taş tespit edildiğinde her zaman hemen cerrahi bir işleme başvurulmaz. Taşın boyutu, kanaldaki konumu ve kişiye verdiği rahatsızlığa bakılarak en yumuşak yöntemden başlanır. Küçük boyutlu taşların önemli bir kısmı, sadece bol su tüketimi ve bol hareketle kendiliğinden vücudu terk edebilir. Bu süreci kolaylaştırmak için idrar yollarını hafifçe gevşeten ilaçlardan destek alınır. Eğer taş kendiliğinden düşmeyecek boyuttaysa ancak uygun bir bölgedeyse, vücut dışından gönderilen ses dalgalarıyla taşı kum haline getiren teknolojiler (SWL) kullanılır. Bu yöntem vücuda hiçbir alet girmeden ses dalgalarının taş üzerinde odaklanarak onu parçalamasına olanak tanır ve oluşan kumlar zaman içinde idrarla atılır.

Cerrahi müdahale gerektiren taş kaynaklı böbrek hastalıkları nasıl çözülür?

Ses dalgaları veya ilaç tedavisi ile dökülemeyen, kanala sıkışmış, idrar akışını durdurarak organı ciddi anlamda şişiren veya çok büyük boyutlara ulaşmış kütleler için daha gelişmiş kapalı yöntemler devreye girer. Günümüzde bu işlemler, vücudun doğal delikleri kullanılarak veya sırt bölgesinden açılan incecik deliklerle gerçekleştirilir. İnce, esnek ve kameralı aletlerle idrar yollarından girilip doğrudan taşın yanına ulaşılarak lazer teknolojisiyle taşların toz haline getirildiği yöntemler (RIRC / Fleksibil URS) son derece konforludur. Taşın boyutunun devasa olduğu vakalarda ise sırt bölgesinden kurşun kalem kalınlığında küçük bir tünel açılarak taşların kırılıp temizlendiği teknikler (PNL – Perkütan Nefrolitotomi) uygulanır. Modern cerrahi taş kırma işlemleri şunlardır:

• Lazerle kapalı taş kırma (Retrograd İntrarenal Cerrahi – RIRC)
• Sırttan tünel açılarak yapılan girişimler (Perkütan Nefrolitotomi – PNL)
• Ses dalgası ile taş kırma (SWL – Vücut dışı şok dalgası tedavisi)
• Laparoskopik yada robotik cerrahi ile yapılan taş ameliyatları (Çok nadir durumlarda)

Tümör ve kanser gelişimine bağlı böbrek hastalıkları nasıl belirti verir?

Hücresel düzeyde meydana gelen kontrolsüz büyümeler, organın dokusunda istenmeyen kitlelerin oluşmasına yol açabilir. Bu durumun en tehlikeli ve şaşırtıcı yanı çok uzun bir süre boyunca neredeyse hiçbir şikayet yaratmadan sinsi sinsi büyüyebilmesidir. Çoğu insan bu kitlelerden tamamen farklı bir nedenle karın ultrasonu çektirdiğinde tesadüfen haberdar olur. Kitle iyice büyüyüp kendi sınırlarını aşmaya başladığında sırtın arka bölgesinde ele gelen bir dolgunluk hissi ve geçmeyen bir bel ağrısı ortaya çıkabilir. En belirgin uyarıcı sinyal ise idrarda hiçbir acı veya yanma hissi olmadan çıplak gözle görülebilen kanamalardır. Bu sinsi ilerleyiş, düzenli sağlık kontrollerinin önemini bir kez daha ortaya koyar.

Kanser kaynaklı böbrek hastalıkları için hangi modern cerrahi yöntemler uygulanır?

Böbrekte istenmeyen kitleler tespit edildiğinde öncelikli amaç hastayı bu dokudan tamamen temizlemek ve ileride bir diyaliz ihtiyacı doğmaması için organın sağlam kısımlarını olabildiğince korumaktır. Kitle belirli bir boyutun altındaysa, tüm organı feda etmek yerine sadece kitle ve etrafındaki ince bir sağlıklı doku kesilerek çıkarılır. Geriye kalan sağlam doku özenle onarılarak organın görevine devam etmesi sağlanır. Ancak kitle çok büyükse, ana damarlara yaklaşmışsa veya organın merkezine yerleşmişse, organın etrafındaki zarlarla birlikte bütün olarak vücuttan uzaklaştırılması (Radikal Nefrektomi) zorunlu hale gelebilir. Günümüzde bu işlemlerin büyük bir çoğunluğu geniş kesiler yapılmadan, kapalı teknolojik yöntemlerle (Laparoskopik veya Robotik) tamamlanmaktadır.

Robotik cerrahi sistemleri onkolojik böbrek hastalıkları tedavisinde nasıl kullanılır?

Özellikle sadece kitlenin çıkarıldığı ve organın büyük kısmının içeride bırakıldığı ameliyatlarda (Parsiyel Nefrektomi) hız ve dikim hassasiyeti hayati bir öneme sahiptir. Kitle çıkarılırken çok fazla kanama olmaması için organa giden damarlar geçici olarak sıkıştırılır. Organın oksijensiz kaldığı bu sürenin olabildiğince kısa tutulması gerekir. Bu noktada devreye giren robotik cerrahi sistemleri muazzam bir avantaj sunar. Cerrahın bir konsoldan yönettiği robotik kollar, insan elinin yapamayacağı manevraları titremesiz bir şekilde gerçekleştirir. Bu üstün hareket kabiliyeti sayesinde kitlenin hızlıca temizlenmesi ve açık kalan alanın özenle dikilerek kan akışının yeniden başlatılması amaçlanır. Bu sayede böbrek hücreleri zarar görmeden işlem biter.

Kanal darlığına bağlı böbrek hastalıkları vücutta ne gibi sorunlar yaratır?

Organın süzdüğü atık sıvının mesaneye kesintisiz taşınması için idrar yollarının geniş ve engelsiz olması gerekir. Ancak bazı kişilerde, böbreğin idrarı toplayan havuzcuğu (pelvis) ile kanalın (üreter) birleştiği o tam başlangıç noktasında doğuştan gelen veya sonradan oluşan darlıklar bulunur (UPJ Darlığı).

Dar bir huninin ağzından suyu hızla dökmeye çalıştığınızda suyun geriye taştığını düşünün; bedende yaşanan da budur. İdrar, o dar boğazdan rahatça geçemediği için geriye vurur. Bu sürekli geri tepme ve içeride sıvı birikmesi organın basınç altında kalarak şişmesine ve zamanla süzme görevini yapan hassas dokuların ezilmesine neden olur. Çözülmeyen darlıklar zamanla organda ciddi ve kalıcı fonksiyon kayıplarına zemin hazırlayabilir.

Anatomik darlık kaynaklı böbrek hastalıkları nasıl bir cerrahi onarımla düzeltilir?

Kanal darlığı probleminin çözümü, o daralan bölgenin tamamen fiziksel bir onarımla yeniden şekillendirilmesine dayanır. Onarım işleminde, tıkanıklığa sebep olan işlevsiz ve dar kanal parçası güvenli bir şekilde kesilerek aradan çıkarılır. Ardından, organın sıvı toplayan kısmı yeni ve geniş bir ağız oluşturacak şekilde düzenlenerek sağlıklı idrar kanalına tekrar bağlanır. Bu işleme kanalların yeniden inşası (Piyeloplasti ameliyatı) adı verilir.

Geçmişte büyük kesilerle yapılan bu onarım işlemi, günümüzde laparoskopik ve robotik teknolojiler sayesinde birkaç küçük delikten girilerek yüksek başarı oranlarıyla gerçekleştirilebilmektedir. Yeni ve geniş yol sayesinde sıvı birikiminin önlenmesi ve basıncın hafifletilmesi hedeflenir.

Böbrek hastalıkları ameliyatlarından sonra kullanılan iyileştirici stentler nelerdir?

Tıkanıklıkların açılması, darlık onarımı veya kapalı böbrek taşı işlemleri bittikten sonra, içerideki iyileşme sürecini güvene almak için idrar yollarının içine yumuşak dokulu tüpler (Double J / DJ Stent) yerleştirilir. Uçları kıvrık olduğu için bu tüpler aşağı veya yukarı kaymazlar. Ameliyat bölgesinde oluşabilecek doku ödemlerinin veya dökülen taş kumlarının kanalı tekrar tıkamasını engellemek için içeride geçici bir direk gibi dururlar. Vücutta kaldıkları kısa süre zarfında kişide sürekli tuvalete gitme hissi veya karın altında hafif baskı yapmaları son derece doğaldır. Ancak en kritik konu, bu destek tüplerinin doktorun belirlediği sürenin sonunda mutlaka vücuttan çıkarılması gerektiğidir; unutulduklarında kireçlenerek ciddi hasar yaratırlar.

Böbrek hastalıkları riskini azaltmak için hangi yaşam tarzı değişiklikleri yapılmalıdır?

Vücudun bu harika filtre sistemini korumak, temelde tüm vücudumuza nasıl davrandığımızla ilgilidir. Günlük yaşantımızda alacağımız çok basit ama etkili kararlar, ileride yaşanabilecek ağır sorunların riskini büyük ölçüde azaltabilir. En temel kural, sistemin sürekli yıkanabilmesi için bedeni asla susuz bırakmamaktır. Bol sıvı tüketmek minerallerin çökelmesini engeller. Sofradaki tuz miktarını ciddi şekilde azaltmak, kalsiyumun idrarda tehlikeli boyutlarda birikmesini önler. Tansiyonu dengede tutmak ve kan şekerinin fırlamasına izin vermemek, mikroskobik filtrelerin yıllarca esnek ve sağlam kalmasını sağlar. Böbrekleri korumak için benimsenmesi gereken alışkanlıklar şunlardır:

• Bol su tüketimi
• Düzenli egzersiz
• Dengeli beslenme
• İdeal kiloyu koruma
• Tuzu kısıtlama

Taş nüksüne bağlı böbrek hastalıkları riskini düşürmek için hangi gıdalardan uzak durulmalıdır?

Hayatında bir kere böbrek taşı sancısı çeken kişilerin, alışkanlıklarını değiştirmedikleri takdirde aynı sorunu tekrar yaşama ihtimalleri oldukça yüksektir. Bu sebeple mutfak alışkanlıklarının yeniden düzenlenmesi şarttır. Özellikle idrarı asidik hale getiren aşırı kırmızı et ve hayvansal protein tüketimi kontrol altına alınmalıdır. Bunun yanında, bazı bitkisel yiyeceklerin ve içeceklerin içinde bulunan okzalat maddesi, idrardaki maddelerle birleşip en sık görülen taşların harcını oluşturur. Bu nedenle bu tür yoğun içerikli gıdaların tüketiminde çok ölçülü olmak, sistemi içeriden temiz tutmanın en pratik yoludur. Taş oluşumunu tetikleyebilecek gıdalar şunlardır:

• Tuzlu atıştırmalıklar
• Siyah çay
• Ispanak
• Kakao
• Fındık
• Sakatatlar (ürik asit artışı nedeniyle)

Genel sağlığımızı koruyarak böbrek hastalıkları oluşumunu nasıl engelleyebiliriz?

Bedenin bu eşsiz temizlik organları, aslında genel kalp ve damar sistemimizin ne kadar sağlıklı olduğunun bir yansımasıdır. Damarlarımız ne kadar esnek ve sağlıklıysa, bu filtreleme sistemi de o kadar uzun ömürlü olacaktır. Kan şekerindeki dengesizlikler, kontrol altına alınmamış yüksek tansiyon veya fazla kilolar, hiçbir belirti vermeden bu incecik borucukların yapısını bozmaya başlar. Bu yüzden sadece ağrı hissettiğimizde değil kendimizi tamamen sağlıklı hissettiğimiz dönemlerde bile basit kontroller yaptırmak çok değerlidir. Vücudumuza ihtiyacı olan temiz suyu ve dengeli gıdayı vermek, böbrek fonksiyonlarını uzun yıllar sağlıklı tutabilmek için atılacak en temel adımlardandır. Genel sağlığı takip etmek için yaptırılabilecek temel kontroller şunlardır:

• Yıllık idrar tahlili
• Kan basıncı ölçümü
• Kan şekeri testi
• Böbrek fonksiyon testleri (Üre, Kreatinin)
• Yılda bir ultrasonografi

Sıkça sorulan sorular